Veel jongeren vinden dat iedereen zichzelf moet kunnen zijn. Toch blijkt uit recent onderzoek dat acceptatie van LHBTQIA+ jongeren lang niet in iedere situatie vanzelfsprekend is. Vooral wanneer seksuele en genderdiversiteit zichtbaar wordt, ontstaan weerstand en ongemak. Voor Stichting Brabant Maatjes onderstreept dit hoe belangrijk veilige ontmoeting, open gesprekken en onze LHBTQIA+ Social Cafés zijn.
Nederland heeft in de afgelopen decennia grote stappen gezet op het gebied van gelijke rechten en acceptatie van LHBTQIA+ personen. Toch betekent wettelijke gelijkheid nog niet automatisch dat iemand zich op school, op straat, online, tijdens het uitgaan of binnen een vriendengroep ook werkelijk vrij voelt om zichzelf te zijn.
Juist bij jongeren verdient dat onze aandacht.
Wat denken Nederlandse jongeren?
In maart 2026 publiceerde de Universiteit van Amsterdam een groot onderzoek naar de opvattingen van Nederlandse jongeren over LHBTIQ+. Hiervoor werden gegevens van meer dan 31.000 middelbare scholieren van 12 tot 18 jaar onderzocht.
De resultaten geven geen zwart-witbeeld.
Zo vindt 59% van de jongeren dat iedereen gelijkwaardig is, ongeacht op wie iemand verliefd wordt. 65% vindt dat mensen zelf moeten kunnen bepalen op wie zij verliefd worden.
Dat zijn positieve signalen.
Maar wanneer diversiteit concreter en zichtbaarder wordt, verandert het beeld. Zo was 41% tegen het vieren van Paarse Vrijdag op alle scholen. Ook bij onderwerpen als genderneutrale toiletten en genderidentiteit zijn veel jongeren terughoudender.
Dat onderscheid is belangrijk.
Het zou te eenvoudig zijn om te zeggen dat Nederlandse jongeren massaal minder tolerant worden. De UvA constateert juist dat de opvattingen uiteenlopen en dat er tussen 2021 en 2024 geen eenduidige algemene beweging richting meer of minder acceptatie zichtbaar was.
Maar het onderzoek laat óók zien dat acceptatie niet vanzelfsprekend is.
Tolerantie begint pas echt wanneer iemand zichtbaar zichzelf kan zijn
Er zit een verschil tussen zeggen “iedereen mag zijn wie hij, zij of die is” en daadwerkelijk comfortabel zijn wanneer iemand zichtbaar anders is dan jijzelf.
Durft een jongen bijvoorbeeld zonder angst te vertellen dat hij verliefd is op een jongen?
Kunnen twee meisjes hand in hand over straat lopen zonder eerst te kijken wie er om hen heen staat?
Durft een transgender of non-binair persoon zich te kleden en te presenteren zoals diegene zich prettig voelt?
En kan een jongere tijdens een gewone sociale activiteit gewoon vertellen wie hij, zij of die is, zonder bang te hoeven zijn voor grappen, scheldwoorden of afwijzing?
Dáár wordt acceptatie concreet.
Ook in Brabant voelen jongeren zich niet altijd veilig
Een onderzoek van Omroep Brabant uit 2024 onder meer dan 700 Brabantse jongeren van 13 tot 25 jaar liet zien hoe serieus die gevoelens kunnen zijn. Ongeveer 300 deelnemers aan het onderzoek behoorden tot de LHBTI+ gemeenschap.
Van hen gaf 63% aan zich weleens onveilig te voelen wanneer zij hand in hand met hun partner over straat lopen. Bij zoenen in het openbaar was dat 65%.
Daarnaast gaf 39% van de deelnemende LHBTI+ jongeren aan in het voorafgaande jaar agressie te hebben meegemaakt vanwege hun seksuele geaardheid.
Tegelijkertijd bevat datzelfde onderzoek ook positieve signalen: 96% voelde zich geaccepteerd door vrienden en 83% door familie. Op school voelde ongeveer twee derde zich geaccepteerd.
Ook hier zien we dus twee werkelijkheden naast elkaar: veel jongeren ervaren steun en acceptatie, terwijl anderen zich aanpassen, bepaalde situaties vermijden of zich niet veilig genoeg voelen om volledig zichzelf te zijn.
“Homo” als scheldwoord
Een ander deel van hetzelfde Brabantse jongerenonderzoek geeft reden om aandacht te blijven besteden aan taal en sociale normen.
Een kwart van de ondervraagde jongeren zei het erg te vinden wanneer hun beste vriend of vriendin homo of lesbisch zou zijn. Ruim 60% gaf aan het woord ‘homo’ weleens als scheldwoord te gebruiken.
Ook maakte het voor jongeren verschil welk stel zij op straat zagen zoenen: 43% had moeite met twee zoenende mannen, 34% met twee vrouwen en 18% met een heterostel.
Woorden lijken soms onschuldig. “Het is maar een grapje” wordt gemakkelijk gezegd.
Maar voor iemand die nog twijfelt of die veilig kan vertellen wie die is, kan zo'n grap juist een signaal zijn: hier kan ik beter niets over mezelf vertellen.
En dan ontstaat afstand in plaats van verbinding.
Discriminatie is bovendien niet verdwenen
Ook de nieuwste landelijke discriminatiecijfers laten zien waarom aandacht nodig blijft.
De politie registreerde in 2025 10.748 discriminatie-incidenten, 12% meer dan een jaar eerder. Seksuele gerichtheid en identiteit vormden daarbij de op één na meest voorkomende discriminatiegrond in de politieregistraties.
Die cijfers moeten zorgvuldig worden gelezen. Een stijging van registraties betekent niet automatisch dat discriminatie in precies dezelfde mate is toegenomen. Meldingsbereidheid, registratie en grote incidenten kunnen cijfers beïnvloeden. Bovendien wordt slechts een deel van alle ervaren discriminatie officieel gemeld. De politie benadrukt zelf dat de registraties daarom niet de volledige omvang van discriminatie in Nederland weergeven.
Maar ze laten wel zien dat discriminatie geen onderwerp uit het verleden is.
Wat heeft dit met eenzaamheid te maken?
Heel veel.
Bij eenzaamheid denken we vaak als eerste aan iemand die letterlijk alleen thuis zit.
Maar je kunt ook een volle agenda hebben, naar school gaan, werken, sporten en regelmatig tussen andere mensen zijn — en je tóch alleen voelen.
Eenzaamheid kan ook ontstaan wanneer je het gevoel hebt dat je een belangrijk deel van jezelf moet verbergen om geaccepteerd te worden.
Wanneer je voortdurend moet nadenken over wat je vertelt.
Wanneer je niet over je verliefdheid durft te praten.
Wanneer je eerst de omgeving moet inschatten voordat je de hand van je partner pakt.
Of wanneer je jezelf aanpast omdat je bang bent buiten de groep te vallen.
Dan ben je misschien niet fysiek alleen, maar ontbreekt iets wat voor mensen ontzettend belangrijk is: je gezien en geaccepteerd voelen zoals je bent.
En juist daar raakt dit onderwerp rechtstreeks aan het werk van Stichting Brabant Maatjes.
Daarom zijn onze LHBTQIA+ Social Cafés belangrijk
Met de LHBTQIA+ Social Cafés willen we mensen op een laagdrempelige manier bij elkaar brengen.
Geen ingewikkelde drempels. Geen verplichting om je persoonlijke verhaal te vertellen. En je hoeft jezelf ook niet eerst uit te leggen voordat je welkom bent.
Je kunt binnenlopen voor een drankje, een gesprek, gezelligheid, nieuwe contacten en misschien uiteindelijk een nieuwe vriendschap.
Want een veilige omgeving ontstaat niet alleen door regels op papier.
Een veilige omgeving ontstaat vooral wanneer mensen ervaren:
hier mag ik gewoon mezelf zijn.
Voor iemand die al een grote vriendengroep heeft, lijkt een Social Café misschien iets kleins. Voor iemand die weinig gelijkgestemden kent, onzeker is over zichzelf of zich lange tijd anders heeft gevoeld, kan één fijne ontmoeting juist enorm waardevol zijn.
Daarom zien wij deze Social Cafés niet als een losstaand initiatief, maar als onderdeel van onze bredere missie om eenzaamheid tegen te gaan en mensen met elkaar te verbinden.
Niet tegenover elkaar, maar juist mét elkaar
Daarbij willen we als Brabant Maatjes ook iets anders benadrukken.
Acceptatie bereik je naar onze overtuiging niet door groepen tegenover elkaar te zetten.
Ook jongeren die vragen hebben over seksuele of genderdiversiteit, iets niet begrijpen of vanuit hun opvoeding, geloof, cultuur of omgeving andere ideeën hebben meegekregen, moeten vragen kunnen stellen en met anderen in gesprek kunnen gaan.
Niet iedereen hoeft over ieder maatschappelijk onderwerp precies hetzelfde te denken.
Maar respect voor de ander moet altijd het uitgangspunt blijven.
Verschillen van mening mogen nooit een vrijbrief worden voor uitsluiting, pesten, bedreiging, discriminatie of geweld.
Juist ontmoeting kan helpen om vooroordelen te doorbreken. Achter een afkorting als LHBTQIA+ zitten namelijk geen abstracte discussies, maar gewone mensen.
Mensen die naar school gaan. Werken. Sporten. Verliefd worden. Uitgaan. Vrijwilligerswerk doen. Vrienden zoeken. Soms onzeker zijn. En net als ieder ander behoefte hebben aan contact en ergens bij willen horen.
Iedereen mag er zijn
Daarom blijven we aandacht schenken aan dit onderwerp.
Niet om verschillen groter te maken, maar juist om mensen dichter bij elkaar te brengen.
Niet alleen tijdens Pride of Paarse Vrijdag.
Niet alleen wanneer LHBTQIA+ in het nieuws is.
Maar het hele jaar door.
We willen een Brabant waarin een jongere niet eerst hoeft na te denken of het veilig genoeg is om zichzelf te zijn. Waarin twee mensen die verliefd op elkaar zijn niet hoeven te kijken wie er achter hen loopt voordat ze elkaars hand pakken. En waarin iemand die zich alleen voelt een plek kan vinden waar nieuwe contacten kunnen ontstaan.
Dat is waarom ontmoeting belangrijk is.
Dat is waarom sociale veiligheid belangrijk is.
En dat is waarom Stichting Brabant Maatjes zich blijft inzetten voor activiteiten zoals de LHBTQIA+ Social Cafés.
Want verbinding begint niet bij hetzelfde zijn. Verbinding begint bij elkaar zien, naar elkaar luisteren en elkaar de ruimte geven om jezelf te mogen zijn.
🏳️🌈 Iedereen mag er zijn.
Wil je nieuwe mensen ontmoeten, gezellig samen iets drinken of gewoon eens ervaren hoe een LHBTQIA+ Social Café is? Bekijk de activiteiten van Brabant Maatjes en sluit gerust een keer aan. Ook allies die de community een warm hart toedragen zijn welkom.
Stichting Brabant Maatjes – samen tegen eenzaamheid, vóór ontmoeting, verbinding en een inclusieve samenleving.